ماه رمضان
تصویر برگزیده

حمیدرضا شکارسری در گفتگو با «آرتنا»:

معرفی ادبیات بیداری با نهضت ترجمه میسر است

آرتنا: با نهضت ترجمه ادبیات بیداری را معرفی کنیم و در فضایی به غیر از مرز آن را گسترش دهیم که شکل جهانی خود را دریابد.

zoom
معرفی ادبیات بیداری با نهضت ترجمه میسر است

گفت و گو: صدیقه مرادزاده/ خبرگزاری هنر «آرتنا»

حمیدرضا شکارسری شاعر و منتقد ادبی است که مجموعه های مختلفی را در این دو زمینه به چاپ رسانده است.
شکارسری متولد ١٣٥٤ است. چند مجموعه شعر، مقاله، نقد و بررسی ادبی، برگزاری چند کارگاه شعر وسخنرانی ادبی در تهران وشهرستان ها مسئولیت برگزاری یا دبیری چند جشنواره ادبی ـ هنری از جمله فعاليتهاي ادبي وي مي‌باشد.
آثار وی عبارتند از: مجموعه شعر «باز جمعه ای گذشت»، مجموعه شعر «نیستان»، نقد و بررسی 20 سال شعر دفاع مقدس با عنوان «حماسه کلمات»(برگزیده جشنواره کتب دفاع مقدس سال 79و 80)، مجموعه نقد ادبی«ازسکوت به حرف»
با توجه به این که در دهه اخیر ادبیات پایداری مقاومت و ادبیات بیداری اسلامی به ادبیات جهان اضافه شده در راستای این بحث به گف و گو با حمیدرضا شکارسری نشسته ایم:

بحثی به نام ادبیات بیداری اسلامی به حوزه شعر و ادبیات اضافه شده است در حالی که هنوز تعریف جامعی را در رابطه با ادبیات پایداری ارائه نداده ایم. به نظر جنابعالی ادبیات بیداری چه دستاوردی می تواند برای جهان داشته باشد؟
_ به عقیده من بی تعریفی برای ادبیات نمی تواند بد باشد. چرا که ادبیات وسیع و وسیع تر می شود و توانایی تعریف ها نیز به همین شیوه گسترش می یابد. این مخاطب است که  تعریف خود را برای این انواع مختلف برمی گزیند. اما مسائلی چون ادبیات بیداری و مقاومت در ادبیات ما بی سابقه نبوده است. ما در ادبیات، شعر فلسطین را داریم  که می توان همان نام ادبیات پایداری را به آن داد. ادبیاتی که در برابر تجاوز به وطن و کشور پایداری می کند. این تجاوزات می تواند فرهنگی و فکری نیز باشد. وقتی از این ادبیات صحبت می کنیم زیرشاخه هایی از ادبیات پایداری و بخصوص ادبیات پایداری اسلامی را تشکیل می دهند. اینجاست که با ادبیاتی که ریشه در دین دارد دست و پنجه نرم می کنیم و ادبیات اسلامی بر پایه اعتقادات دینی پایه ریزی می شود.

ادبیات بیداری اسلامی در جهان اسلام چه بازخورد و تاثیری دارد؟
- من هرگز انتظار وقوع یک انقلاب را از گروه های شعری نداشته ام.  چرا که این توان را در ادبیات نمی بینم که باعث ایجاد انقلاب و حرکتهایعظیم شود. اما شاهد هستیم که در سنگرهای جبهه می شد از بهترین شاعران سراغ بگیریم. در یکی از این سنگرها نوشته شده بود: "پرواز پایان کبوتر نیست". بنابراین باید با انتظارهای به جا به سمت شعر بیداری اسلامی پیش رویم. ما انتظار نداریم که این نوع شعر و این نوع از ادبیات، همه ی مسلمانان  جهان را بیدار کند. اما این انتظار را داریم که تقویت کننده ای باشد در این راه و مسیر. انتظار داریم آنهایی که بیشتر با ادبیات بوده اند و هستند این نوع از ادبیات را به گوش و سمع مخاطبان در لایه های پایین تر هم برسانند.
بحث بعدی این است که به واسطه روشنفکران، جامعه تفکر بیداری اسلامی می تواند به لباس هنر آراسته شود تا بتواند تاثیر عمیق تری داشته باشد. انتظاراتی از این دست را می توان به جا دانست. این که انتظارداشته باشیم ادبیات بیداری اسلامی مثل شعار عمل کند و همانند شعار تحریک کند، انتظاری بیهوده است. چرا که ذات ادبیات این نیست و نبوده است.

چگونه می توان ادبیات بیداری اسلامی را به فضایی هنری سوق داد، نه  فضایی که حاکم بر شعار است؟
اولا باید شاعران بیداری اسلامی و کسانی که در این نوع از ادبیات فعالیت می کنند، حس و اعتقاد به ادبیات بیداری اسلامی را داشته باشند و این نوع از ادبیات را باور داشته باشند. دیگر این که بخش روشنفکر جامعه نیز پرداخت خود را نه به شکل مستقیم، بلکه به شیوه ای که حقیقت این هنر و هدف آن آشکار شود، برای جهانیان ارائه دهند. در اینصورت هست که به عنوان یکی از تیترهای فرهنگی مطرح خواهد شد و آن را با اصطلاح ادبیات بیداری اسلامی در ادبیات جهان خواهند شناخت. در طیف دیگر باید توجه داشت که روشنفکان و نخبگان جامعه اهمیت شعر را پیدا و این تفکر را به لایه های میانی تر و درونی تر نیز بکشانند. 

چه حرکتی می تواند در معرفی ادبیات بیداری اسلامی به ادبیات جهان مثمر ثمر باشد؟
ما باید با واقع بینی به سمت ادبیات پیش رویم و نهضتی را تحت عنوان نهضت ترجمه ایجاد کنیم تا ادبیات بیداری را به مخاطبان جهانی خود معرفی کنیم و در فضایی به غیر از مرز، این ادبیات را گسترش دهیم که شکل جهانی خود را دریابد. همین طور اشعار و ادبیات جهان نیز به زبان ما ترجمه شود. اگر این ارتباط فرهنگی متقابل باشد شکل واحدی به خود می گیرد. چرا که در این رابطه های بین المللی هست که می توان انتظار داشت ادبیات بیداری اسلامی تاثیر خود را در ادبیات جهان بگذارد.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید