تصویر برگزیده

نقاشى كه يك عمر آرامش به مردم هديه داد؛

سميع آذر: نقاشی های «جلال شباهنگى» استعاره اى از عشق به وطن است

آرتنا: نمايشگاه جلال شباهنگى با عنوان «دشت ها و كويرها» با حضور چهره هاى شاخص هنرى در گالرى آريانا به نمايش درآمد.

به گزارش خبرگزاری هنر «آرتنا»، «دشت ها و كويرها» جلال شباهنگى با حضور چهره هاى شاخص هنرى در گالرى آريانا به نمايش درآمد؛ آثارى نوستالژيك و شاعرانه از نقاش ٨٠ ساله اى كه عمرش را براى القاى آرامش به مردم و خلق نقاشى هايى جذاب از كويرهاى ايران صرف كرد.
جلال شباهنگی در حاشيه افتتاح اين نمايشگاه در سخنانى كوتاه گفت: « آثاری که در آريانا  ارائه داده ام مروری بر شش سال کار من است. این مجموعه شامل نقاشی هایی از دشت و کویر های نطنز و کاشان است، من مدت ها در این فضاها سير كردم  و اتودهای بسیار از آنها زدم. برداشتم از این فضاها بیشتر سکوت و آرامش است، بنابراین سعی کردم در این کارها که از منظر نقاشانه بسیار خلاصه شده اند هدف اصلى ام ، القاى آرامش  را به تصویر بکشم، گمانم اين است اگر توانسته باشم  سکوت و آرامش خاص كوير را در آثارم بازتاب دهم ، روح و هويت واقعى اين فضا را نشان مخاطب داده ام. بديهى ست  در این آثار سعی کردم از رنگ های آرامش بخش بهره بگیرم و بر همین اساس با آن که رنگ ها پر قدرت اند و شدت دارند اما  وقتی کنار هم می نشینند بیننده را آرام می کنند.»
 او درباره تكنيك خلق اين آثار گفت:«در اين نمايشگاه ٣١ اثر با تكنيك رنگ روغن بر روى بوم و رنگ هاى تينرى ماشين روى مقواى سخت شده و بوم ارائه داده ام، در آثار رنگ روغن كه ابعادى بزرگ دارند بدون استفاده از هيچ گونه وسيله و ابزارى تنها با دست اجرا شده اند، اما در آثار ديگر كه بر روى مقواى سخت كار شده ابتدا روى مقوا ماده اى به نام وهيكل را زده ام تا صاف شود و پس از مدتى رنگ را بر روى آن اپلاى کرده ام.»
شباهنگى ضمن اشاره به این که مدت هاست بر روی آثاری با این تم متمرکز است گفت:« در حدود ٢٠  سال پیش این تم را با مجموعه کوچکی در دانشگاه تهران شروع کردم البته آن آثار، تفاوت های زیادی با کارهای این نمایشگاه داشت، آنها تنیده شده در هم بودند و رنگ ها و کمپوزیسیون ها با هم گرفتاری داشتند. به نظرم خوب است هنرمند در يك تم معناى تازه بيافريند و البته مهم است كه جلو برود،  البته تکرار بی جهت اشتباه است؛ اما در عين حال  تکراری که اشکالات گذشته را حل کند و شما را به يافته هاى نو درباره كارتان برساند ، ايرادى ندارد حتى چنين روندى بسيار زمان بر است و نمی توان خلق الساعه بنشینید و کار کنید و آن اثر سالم و درست دربیاید. بنابراین من تمام این آثار را با صبر و حوصله ای که در کارهای اجرایی دارم کار کردم تا ذهنیت کویر را در بیننده بوجود آورم.»
تابلوهای «دشت و کویرها» خالى از فيگور و حضور انسانى است، شباهنگی معتقد است: « وقتى در سكوت مطلق هستيد حتى يك علف هم مى تواند نقش يك انسان را بازى كند،هيچ ايرادى ندارد كه تجمعى از درختچه ها  را به عنوان سمبل هايى از انسان ها متصور شويد.»
علیرضا سمیع آذر مدير اسبق موزه هنرهاى معاصر تهران و مدرس تاريخ هنر در حاشیه اين نمایشگاه در اظهار نظرى كوتاه نقاشی های جلال شباهنگى را با منحنى هاى شاخصش از مناطق كويرى و كوهستانى ايران، استعاره اى از نگاه آكنده از عشق به وطن ارزيابى كرد؛ سميع آذر گفت:«  بالغ بر ٢٠ سال است كه جناب شباهنگى ، نقاشى هاى كوير را با كيفيتى كم و بيش مشابه كار مى كند، او در اين آثار نگاهش به هستى را از منظرى طبيعت گرايانه با تركيب منحنى هايى كه ما به طور كلى در مناطق كويرى ايران مى بينيم به تصوير مى كشد. در همه اين آثار تلاش هنرمند براى ارائه نگاه خلاصه شده و كمينه گرا وضوح دارد آن سان كه  اين نقاشى ها بعضى اوقات به چند منحنى خلاصه مى شود و گاهى تك درخت ها و در آثار متاخر، ابرها نيزديده مى شوند اما در مينى ماليستى ترين حالت ، معمولا چند منحنى اند كه به شكل عجيبى از رنگ هاى متنوعى برخوردارند، رنگ هايى كه خيلى واقع گرايانه نيستند بلكه بيشتر كيفيت گرافيكى را نشان مى دهند. بيش از هر چيزى اين آثار نوعى نگاه آرام بخش به طبيعت را القا مى كنند. لحظه اى مراقبه گونه سرشار از تمركز كه انسان به نقطه اى از طبيعت خيره مى شود و از انرژى روحى و روانى طبيعت در جهت نيل به آرامش يا مديتيشن بهره مى گيرد.»
او اضافه کرد: « اين منحنى ها که تا اندازه زيادى يادآور مناطق كويرى و كوهستانى ايران است را مى توان از منظر استعاره اى نگاه به وطن هم قلمداد كرد؛ نگاهى سعادتمند، خوش بين و آكنده از عشق به وطن را در همين منحنى هاى خيلى ساده مى توان رصد كرد. نقاش ، يك كشور كهن را با همه تلاطم ، تحولات و مسائل گوناگونش به شكلى خيلى ساده ، آرام و عميق مى بيند مثل پيرى خاموش كه جلوه هايى ژرف را همچنان در خودش حفظ كرده است.
سمیع آذر ضمن اشاره به اين نكته که آثار شباهنگی جزو شناخته شده ترين كارهايى است كه احتمالا در تمامى اين سالها دیده شده، اين مهم را تا حد زيادى مرهون پايدارى هنرمند به شيوه خاصش دانست و گفت: « او هيچ وقت فكر نكرد كه آثارش مى تواند دستخوش تحولات جدى قرار بگيرد. در حدود سه دهه است كه اين كار را انجام مى دهد. هنرمندان مطرحى در دنيا مى شناسم كه در مدت زمانى گاه بيشتر از اين، يك الگوى ثابت را مرتبا تكرار كردند و گونه هاى كم و بيش مشابهى از آن را پديد آوردند كه اكنون در طول تاريخ هنر هم خيلى مورد اشاره قرار مى گيرند؛ در همين راستا ،بدون شك در ٥٠ سال اخير هنر ايران هم اين طبيعت هاى شباهنگى جزو به يادمانده ترين آثار محسوب مى شود. »
شايان  ذكر است جلال شباهنگی، گرافیست، نقاش و مجسمه‌ساز، متولد ١٣١٤ در تهران است. او دارای درجه کارشناسی ارشد طراحی گرافیک از دانشگاه سن هوزه ایالت کالیفرنیا است. وی پس از پایان تحصیلات به عضویت هیئت علمی دانشگاه تهران درآمد و از سال 1347 به مدت سی سال به تدریس در حوزه های مختلف هنرهای تجسمی مشغول بوده است. شباهنگی در کنار تدریس به ساخت احجام شیشه ای نیز پرداخته است. گستردگی نمایشگاه آثار او در داخل و خارج از کشور نشانگر حضور فعال وی در حوزه هنرهای معاصر ایران است.
نمایشگاه «دشت‌ها و کویرها» تا ١٦ بهمن‌ماه از ساعت ١٧ تا ٢١ در گالری «آریانا» واقع در الهیه، انتهای خیابان مریم شرقی، ابتدای خیابان فرشته (شهید فیاضی)، شماره ٩ دایر است.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید