تصویر برگزیده

در تعطیلات نوروزی؛

کاخ والی روایتگر تاریخ 100 ساله

آرتنا: ایلام- قلعه تاریخی و کاخ والی یکی از مهمترین بناها و مکانهای تاریخی در استان ایلام و شهر ایلام بوده که همه ساله خصوصاً در تعطیلات نوروزی گردشگران زیادی را به سوی خود جلب می کند.

به گزارش خبرگزاری هنر «آرتنا»، کاخ والی به عنوان یکی از بناهای دوره قاجاریه در استان ایلام با تمهیداتی که توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان ایلام برای آن در نظر گرفته شده است جاذبه های متنوعی برای گردشگران داخل و خارج از استان دارد.

جاذبیت های کاخ والی برای گردشگران
کاخ موزه والی امروزه علاوه بر اینکه یک مکان تاریخی و باستانی برای گردشگران در این استان است ویژه گیهای چندگانه دیگری نیز داشته که به جاذبه های این مکان تاریخی در استان ایلام افزوده است.
در این ارتباط مدیرکل سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان ایلام در گفتگو با کردپرس ضمن تشریح جذابیت های این مکان تاریخی و گردشگری گفت: علاوه بر موقعیت و جاذبه تاریخی این اثر باستانی یکی از مهمترین ویژه گیهای آن موزه مردم شناسی کاخ والی است.
شنبه زاده افزود: یکی از مهمترین ویژگی های قلعه والی ایلام و جاذبه های آن تبدیل شدن آن به موزه مردم شناسی است که طرح تبدیل بنای قلعه والی به موزه از سال 85 آغاز و در چند مرحله تکمیل و مرمت شده است .
موزه مردم شناسی کاخ والی حکایت تاریخ 100 ساله ایلام
وی افزود: این گنجینه تاریخی که در واقع حکایت کننده تاریخ 100 سال گذشته ایلام است در برگیرنده آداب و رسوم مناطق مختلف استان، پوشش اقوام استان، معرفی حرفه هایی چون کشاورزی، نمدمالی، خراطی، چیت سازی، گلیم و نمد و جاجیم و قالی بافی، زندگی در سیاه چادر و آیین عروسی و عزا است.
شنبه زاده ادامه داد: در این کاخ موزه متناسب با هر یک از این آداب و رسومات ماکت ها و مجسمه هایی که بیان کننده این رسومات خاص هستند به شکل هنرمندانه ای نمایش داده شده و در طول سال در معرض دید علاقه مندان قرار دارند.
مدیرکل میراث فرهنگی استان ایلام ادامه داد: همچنین در این موزه پیکره هایی از شخصیت های مختلف گذشته این استان خصوصا ً حاکمان قبلی دوران قاجار و والیان این استان نمایش داده شده است.
شنبه زاده تصریح کرد: در حال حاضر موزه مردم شناسی شهر ایلام از غنی ترین موزه های تخصصی مردم شناسی محسوب می شود که معرفی اقوام کرد، لر، لک و عرب بوده که هر یک در فضاهای دلنشینی از این کاخ نمایش داده شده اند.
معماری قلعه و کاخ والی ایلام
اما شاید یکی دیگر از جذابیت های قلعه و کاخ والی شکل زیبای معماری آن باشد که زیبا و مستحکم از دوران قاجار تاکنون به حیات خود ادامه داده است .
این قلعه دارای 20 اتاق بزرگ، پنج اتاق کوچک، چهار ایوان و دو تراس کوچک است که با معماری دوران قاجاریه و اسلامی ساخته شده است.
قلعه والی در زمینی به مساحت بیش از 4680 متر مربع احداث گردیده است که از این مقدار زمین، فضای سبزی به مساحت حدود 1800 متر مربع در ضلع جنوبی باقی مانده است. قلعه نمای جنوبی و شکلی تقریباً ذوزنقه ای دارد این قلعه زیر بنایی برابر 01/1466 متر مربع دارد و مساحت حیاط درونی آن برابر 4/1363 متر مربع است.
قلعه والی در زمان ساخت در فضایی کاملاً باز ساخته شده ولی با پیش رفت شهرنشینی اطراف آن با ساختمانهای مسکونی و اداری محصور گردید.
موقعیت قلعه به نحوی است که از سمت شمال با کوچه ای شش متری و از سمت غرب با خیابانی هشت متری از ساختمانهای مسکونی اطراف خود جدا شده است. از شرق نیز با ساختمان اداری اداره کل امور اقتصاد و دارائی ایلام که چند وقتی است به اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان تبدیل شده است محصور شده شده و از جنوب به خیابان پاسدارن منتهی می شود.

دروازه ها و ورودی های سبک یونانی قلعه والی
عمده مصالح به کار رفته شده در ساختمان قلعه آجر و در مواردی از سنگ بوده است همانند کرسی چینی قلعه، دیوار های حائل در ضلع جنوبی و استفاده از سنگ نما در ازاره داخل حیاط. در بازسازی قلعه در سقف ها و قوس ها، از ملات گچ، و در دیواره ها و زیر آجر فرشها از گل و آهک و در مواردی از ملات ماسه و سیمان استفاده شده است.
قلعه مذکور سه در ورودی در سه ضلع جنوب شرق و غرب دارد که ورودی اصلی قلعه که به سبک و معماری یونانی ساخته شده در ضلع جنوبی قرار گرفته که با 11 پله20 سانتیمتری به داخل اتاق نگهبانی و سپس با هشت پله دیگر به کف حیاط مرتبط می شود.
درهای قلعه به صورت خصوصی بوده و یا برای تردد مهمانها احداث شده اند که با راهروهایی سرپوشیده به داخل حیاط قلعه مرتبط می شوند، در منتها الیه دربها دو هشتی وجود دارد که نور تعدادی از اتاقها از آنجا تامین می شود. این هشتی ها که در داخل یکی از آنها حوض کوچکی وجود دارد به هشت ضلع تقسیم می شوند. شکستگی در آجرها و اجرای طاق نماهایی در دیوار، اجرای انواع قوس بر سرنعل درگاه ها و ترئینات آجری بالای آنها زیبایی خاصی به هشتی ها داده است.
چشمه ای که زمانی زینت قلعه والی بود
در ضلع شمالی قلعه تالار (شاهنشین)زیبایی وجود دارد که ابعاد و اندازه داخلی آن بزرگتر از سایر اتاقها می باشد. در وسط تالار حوض کوچکی قرار دارد که اطراف و داخل آن با سنگ مرمر مزین شده بود و در زمان بازسازی با کاشی های رنگی تزئین گردید.
این حوض در اطراف چشمه ای که در آن زمان پر آب بوده ساخته شده ولی به مرور زمان این چشمه خشک و کم آب شده بود و برای اینکه حالت نمادین چشمه حفظ شود در باسازی قلعه با اجرای لوله کشی این قسمت نیز مرمت گردید تا به دست فراموشی سپرده نشود.
وجود نرده های مشبک آجری به رنگ فیروزه ای، تراس های سرپوشیده ضلع جنوبی همراه با پنجره های مشبک با شیشه های الوان، اورسی های قلعه، ستونهای دایره ای، سرستونهای منقوش در ایوان، قوسهای کمانی و تزئینی و کاربندی بالای آن با کاشی های رنگی، درختان بلند و کهنسال کاج و حوض مستطیل شکل در صحن جلوی قلعه چشم انداز کاملاً زیبایی به قلعه و معماری آن داده است.

تمهیدات نوروزی برای قلعه والی از نورپردازی تا نمایشگاه
مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری ایلام در ادامه گفتگو با کردپرس به تمهیدات در نظر گرفته شده در این مکان تاریخی برای گردشگران اشاره کرد و افزود: یکی از کارهای انجام گرفته در این مکان تاریخی کار نورپردازی آن بوده که در روزهای منتهی به نوروز کار آن به پایان رسید.
شنبه زاده افزود: در کار نورپردازی این مکان تاریخی که از طریق شرکت های معتبر و متخصصین بناهای تاریخی انجام گرفته تلاش شده است که علاوه بر حفظ شکل سنتی این بنا زیبایی خاصی به نماهای بیرونی و داخلی قلعه خصوصا در شب بخشیده شود.
وی ادامه داد: نورپردازی موزه مردم‌شناسی واقع در قلعه والی بااعتباری بالغ‌بر 650 میلیون ریال توسط شرکت موزه گستر پیشرو انجام شد.
وی ادامه داد: یکی از مهم‌ترین مباحث درزمینهٔ معرفی محوطه‌ها و بناهای تاریخی و همچنین مراکز شهری در دنیای امروز اجرای نورپردازی زیبا و مناسب در این اماکن و مراکز است و باهدف جلب‌توجه بیشتر بازدیدکنندگان و گردشگران انجام می‌پذیرد.
نمایشگاه صنایع دستی و سوغات محلی در محل قلعه والی
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان ایلام همچنین برپایی نمایشگاه صنایع دستی و سوغات محلی در این مکان تاریخی که در فضاهای بیرونی آن برپا گردیده است را از برنامه های دیگر این محل برای جذب بیشتر گردشگران برشمرد.
وی با بیان اینکه نمایشگاه صنایع‌دستی و سوغات محلی در قلعه والی ایلام با استفاده از فضاهای سنتی این مکان تاریخی را مورد توجه بیشتر گردشگران قرار داده است افزود : در این نمایشگاه 16 غرفه صنایع‌دستی و سوغات محلی شهرستان ایلام برپاشده است.که از طریق آنها بیش از 35 نوع محصول و صنایع دستی در معرض دید بازدیدکنندگان قرار گرفته است.
شنبه زاده با بیان اینکه گلیم نقش برجسته، نمد، صنایع چوبی، معرق و دیگر صنایع‌دستی استان با تخفیف 15 تا 25 درصد در این نمایشگاه به گردشگران و مسافران نوروزی عرضه می‌شود، ادامه داد: همچنین با غذاهای محلی ازجمله بژی برساق، کله کنجد، نان ساجی، دوغ محلی، روغن حیوانی، دوغ محلی، کره و توف و آش محلی از مهمانان پذیرایی می‌شود.
قلعه والی از پربازدیدکننده ترین مکانهای تاریخی ایلام است
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان ایلام گفت: این نمایشگاه باهدف تولید و عرضه مستقیم صنایع‌دستی و سوغات محلی استان ایلام به گردشگران و مهمانان نوروزی برپاشده است.
وی ادامه داد: این نمایشگاه هرروزه در ایام تعطیلات نوروز از ساعت 8.30 صبح تا 20 شب برای بازدید علاقه‌مندان دایر است.
شنبه زاده در ادامه بیان داشت: با تمهیداتی که در این مکان تاریخی انجام گرفته است خوشبختانه این مکان از پربازدیدکننده ترین مکانهای این استان در طول تعطیلات نوروزی است.
وی تصریح کرد: در این مدت گردشگران مختلفی از نقاط مختلف این استان از مکانهای مختلف این قلعه بازدید می کنند و پیش بینی می شود امسال بازدیدکنندگان بیشتری نسبت به سالهای گذشته به این مکان بیایند.
گزارش : حشمت اله کرمی نژاد

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید