ماه رمضان
تصویر برگزیده

اختصاصی آرتنا/

شب "پوری سلطانی" به یادِبود "مرتضی کیوان" مبدل شد+عکس

آرتنا: شبِ پوری سلطانی با حضور عبدالله انوار، بهاالدین خرمشاهی و نیز هوشنگ ابتهاج و روایت خاطراتش با مرتضی کیوان و خواندن شعر در سوگِ او به شبِ مرتضی کیوان بدل شد.

zoom تصاویر ضمیمه شده به خبر
شب "پوری سلطانی" به یادِبود "مرتضی کیوان" مبدل شد+عکس

به گزارش ابوالفضل نجاری خبرنگار خبرگزاری هنر «آرتنا»، مراسم بزرگداشت بانویِ کتابداری ایران که دومین مراسم برای او در طی چند ماهِ گذشته بود به همت مجلۀ بخارا در کانون زبان فارسی برگزار شد. سخنرانان این برنامه به اتفاق پوری سلطانی را بنیان گذارِ کتابداریِ نوین در ایران دانستند .  
این مراسم که با انتشار دویستمین شمارۀ مجلۀ بخارا مصادف شده بود با استقبال زیادی مواجه گردید به طوری که نه تنها صندلی های سالن اصلی و  انتظارِ مکان برگزاری پُر شده بود بلکه بیش از دویست نفر هم مراسم را ایستاده یا نشسته روی زمین به تماشا نشستند. این در حالی است که بسیاری از همایش ها و برنامه های فرهنگی دولتی با صندلی های خالی برگزار می شود. با ورود هوشنگ ابتهاج که چند سالی است به همت علی دهباشی از سایه در آمده است حاضران تا لحظه نشستن او که بیش از پنج دقیقه طول کشید با دست زدن پیوسته او را تشویق کردند . این تشویق هنگام شنیدن نام مرتضی کیوان( همسرِ پوری سلطانی که شاعر و روزنامه نگار بود و بعد از کودتای 28 مرداد دستگیر و اعدام شد) هم تکرار شد.
دهباشی از بزرگانی که از ابتدای شکل گیری بخارا، او و مجله اش را حمایت و پشتیبانی کردند و امروز در بین ما نیستند یاد کرد ، از جمله: ایرج افشار، غلامحسین یوسفی، عبدالحسین زرین کوب، محمد رضا جلالی، قمر آریان، علی فاضل، شاهرخ مسکوب، محمد ابراهیم باستانی پاریزی و بسیاری دیگر.
سپس فیلم مستند« برای کتابهایم» ساختۀ رضا حائری نمایش داده شده که به زندگی کسی که به جز برای کتاب کاری نکرده است از زبان خودش و عکس های قدیمی اش می پرداخت. سلطانی در جایی از فیلم که مشغول بازدید از کتابخانه ملی بود، گفت: جناب بجنوردی( رئیس وقت کتابخانه ملی) به من می گفتند که « تو مرجع تقلید ما در کتابداری هستی» که البته نبودم چرا که هیچ رئیسی حرف شنوی کامل از ما نداشت .
هوشنگ ابتهاج :ساحت قبر تو سروستان شد   ای عزیز دل من تو کدامین سروی
هوشنگ ابتهاج در سخنان کوتاهی یادِ مرتضی کیوان و همسرش پوری سلطانی را گرامی داشت و گفت: پوری از جهت بودنِ با مرتضی کیوان است که برای ما خاصِ خاص است. وی پس از اشاره به وصیتنامۀ مرتضی کیوان افزود: وقتی این وصیتنامه را میخوانی نمی توانی تصور کنی که به قلم مردی نوشته شده که تا چند دقیقه دیگر در دنیا نیست، با همان وسواس های نوشتاری نوشته و نگران سلامت پوری بوده است. سایه با اشاره به مدفن کیوان گفت: چندی پس از مرگ کیوان، آرامگاهِ وی درختکاری شد و بعدها درخت ها قطع شد و جایشان ساختمان رویید. همان زمان من سرودم:
ساحت قبر تو سروستان شد
ای عزیز دل من تو کدامین سروی
سیدعبدالله انوار: پوری سلطانی ملکی است در بین آدمیان
 در ادامه سیدعبدالله انوار، نسخه شناس و کتابدار دربارۀ پوری سلطانی گفت: این بانو ملکی است در بین آدمیان.همین خصلت، او را در برابر هجرانِ فلک مقاوم کرده است. سه ماه از زندگی اش با کیوان نگذشته بود که شاهد درگذشت کیوان بود که یک تراژدی برای ایران است. مرحوم کیوان نویسنده ای  خوش قلم بود. پوری دست به کاری زد و در کتابداری به آموزش فن کتابداری نوین پرداخت و به تربیت کتابدار همت گماشت.

نوش آفرین انصاری: پوری سلطانی ایران را در جهان معرفی و بزرگ کرد
نوش آفرین انصاری ، یار و همراه و دوستِ نویسندۀ « سرعنوان های موضوعی فارسی» از خاطراتِ سفرش با پوری سلطانی گفت و سپس شباهت های او را با توران میرهادی شمرد و گفت: هر دویِ این بزرگواران ایران را در جهان بزرگ کرده اند. پوری کتابداریِ ایران را در ایفلا( فدراسیون بین المللی انجمن ها و مؤسسات کتابداری) معرفی کرد. پوری سلطانی خیلی خلاق، مقاوم و منظم است . وقت بی دریغش را از بام تا شام برای هدفش گذاشت. آموزش دهندگی، پذیرندگی و زایندگی زیادی برای فرهنگ ما داشت. وی آخرین سخنانش را خطاب به سلطانی اینچنین گفت: آنچه برای ما و کتابداری کردی پاینده و سازنده بود و امیدوارم برای همیشه در حافظه های بمانی.

بهاءالدین خرمشاهی: کمتر کتابی دربارۀ کتابداری وجود دارد که سلطانی در آن نقشی نداشته باشد
بهاءالدین خرمشاهی که در اوایل دهۀ پنجاه در دانشگاه تهران شاگردِ پوری سلطانی بوده است در بزرگداشت بانوی کتابداری گفت: کمتر کتابی دربارۀ کتابداری در ایران نوشته شده است که پوری سلطانی مؤلف، راهنما،ارزیاب و مشاور آن نبوده باشد و یا نقشی در آن نداشته باشد. وی سپس شعر سایه در رثای مرتضی کیوان را قرائت کرد و یک رباعی سروده خودش را که برای مجله بخارا و به مناسبت انتشار دویستمین شماره اش گفته بود خواند.

کامران فانی: سلطانی علم کتابداری را برای من به رشتۀ الفت با کتاب تبدیل کرد
در ادامه این مراسم کامران فانی که به گفته خودش کمتر عادت به نوشتن دارد سخنرانی اش را برای اولین باراز روی نوشته برای حضار خواند . وی بزرگترین اتفاق زندگی خود را آشنایی و همکاری با پوری سلطانی دانست و اشاره کرد که رشته کتابداری با پوری سلطانی به رشتۀ الفت با کتاب برایش تبدیل شده است.وی  در پایان سخنانش گفت: کتابداری، علم اطلاعات و دانش شناسیِ ایران ، خود را مدیونِ خانم پوری سلطانی می داند.

پوری سلطانی: عشق به مردم سرزمینم من را استوار نگه داشته است
مترجمِ کتاب « هنر عشق ورزیدن» پس از رونمایی از دویستمین شماره بخارا گفت: هرگز سخنران خوبی نبودم. عشق به مردم سرزمینم مرا در این مدت درد و رنج استوار نگه داشت. سلطانی افزود: کتابخانه ملی ، مادر کتابخانه هاست اما این برای مسئولین نامفهوم است . من هنوز ناامید نشده ام چرا که امیدم به جوانان است.
در این مراسم همچنین گروه موسیقی سرو آزاد به اجرای برنامه پرداخت و اجرای شان را به پوری سلطانی و همسرِ محمدرضا لطفی( خانم جلیلی) که در جمع حضور داشتند تقدیم کردند.

پوری سلطانی از پایه گذاران علم کتابداری در ایران است که جایزۀ ترویج علم ایران را از انجمن کتابداری و اطلاع رسانی دریافت کرده است. وی با مرتضی کیوان ازدواج کرد و هنوز سه ماه از ازدواج آن ها نگذشته بود که مرتضی به جرم عضویت در تشکیلات مخفی حزب توده ایران دستگیر و کم تر از دو ماه پس از دستگیری، در 27 مهر 1333 اعدام شد. پس از اعدام مرتضی کیوان، پوری چند سالی را خارج از ایران زیست اما باز به ایران برگشت و پس از مدتی مرکز ملی کتابداری را پایه گذاری کرد و به عضویت هیئت علمی آن درآمد. او همچنی عضو هیئت علمی دانشگاه تهران و استاد گروه کتابداری کتابخانه ملی ایران بوده است. از جمله آثار او می توان به : سر عنوان های موضوعی فارسی، دانشنامۀ کتابداری و اطلاع رسانی، راهنمای مجله ها و روزنامه های ایران، خدمات فنی و خلاصه رده بندی ده دهی دیویی اشاره کرد.

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 3

leila
|
28خرداد ماه 1394
0
12
یاد مرتضی کیوان گرامی باد
صالحی
|
16آبان ماه 1394
0
1
افسوس که امروز باید بگیم: روحت شاد بانوی گرامی
امیر مهدوی
|
17آبان ماه 1394
0
6
و امروز
یاد پوری سلطانی گرامی باد ...

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید