ماه رمضان
تصویر برگزیده

به بهانه كسب جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم «گرانادا»؛

فیلم «امروز» اثری متفاوت در كارنامه میركریمی

آرتنا: «امروز» در كارنامه فیلم‌سازی رضا میركریمی اثری متفاوت است. اینكه میركریمی تا این حد از دیالوگ پرهیز كرده و این‌قدر به زبان تصویر متكی شود، از فیلم «امروز» اثری با رویكردی نو در كارنامه وی می سازد.

zoom
فیلم «امروز» اثری متفاوت در كارنامه میركریمی

به گزارش خبرگزاری هنر «آرتنا»، فیلم «امروز » قصه مردی میانسال است كه در ابرشهر تهران مسافربری می كند. این راننده با زنی جوان و باردار روبه‌رو می شود كه مریض است و پول چندانی ندارد اما باید برای زایمان و مداوا راهی بیمارستان شود. راننده زن جوان را تا بیمارستان همراهی می كند اما وجدانش اجازه نمی دهد وی را تنها بگذارد و... .
«امروز» فیلمی در ستایش سكوت، خودباوری و مناعت طبع است. یونس شخصیت اصلی فیلم دارای كمترین كنش بیرونی است. این كاراكتر به شكلی قهرمانانه در مواجهه با تمامی قضاوت های نادرست اطرافیانش تنها سكوت اختیار می كند و مصلحت زن و فرزند نوزادش را در سكوت خود می داند. یونس انواع و اقسام تهمت ها را به جان می خرد؛ چون می داند تنها سكوت می تواند به او برای سرپناه بودن و پشتیبانی از زن جوان كمك كند. بازی در نقشی كه كنش بیرونی اش در مقابل حرافی ها، تهمت ها و مواجهه با احساسات مختلف تنها سكوت است، كار بسیار سختی بود اما پرویز پرستویی به خوبی از پس درآوردن این نقش پیچیده و دشوار برآمده است. تنها ابزار در دست این بازیگر چشم ها و نگاهش است كه باید تمامی احساساتش از جمله ترحم، خشم، مناعت طبع، صداقت و ... را در آن منعكس كند. كمتر بازیگری در سینمای ایران چنین توانایی را دارد اما پرستویی با هنرمندی تمام و تنها با نگاهش به نقش یونس جان می دهد و از وی یك قهرمان می سازد.  
آخرین فیلم رضا میركریمی روایتگر قضاوت هاست. درست از جایی كه مرد میانسال به همراه زن جوان وارد بیمارستان می شود، هجمه قضاوت های نادرست و گوناگون به سمت مرد روانه شده و كار تا جایی پیش می رود كه دكتر جوان داستان در انتهای فیلم با مرد راننده گلاویز شده و وی را به جرم گناه ناكرده به شدت مورد ضرب و شتم قرار می دهد.
«امروز» اطلاعات كمی در مورد قصه و پیشینه آدم های فیلم به مخاطب می دهد. مثلا ما نمی دانیم زن جوان كیست؟ توسط چه كسی مجروح شده و دنده هایش شكسته؟ چرا وقتی اسمی در شناسنامه اش ندارد، باردار است و... میركریمی با هوشمندی در ارائه اطلاعات در فیلم خست نشان می دهد تا مخاطب را مجبور به فكر كردن و حدس زدن كرده، و نشان دهد همین حدسیات اغلب نادرست و توام با تخیل انسان را به مرز قضاوت می كشانند و این قضاوت ها می توانند آبرو و حتی زندگی دیگران را تحت الشعاع قرار دهند. كارگردان با زیركی تمام كاری می كند تا ما به عنوان مخاطب مانند تمام اطرافیان یونس مجبور به حدس زدن در مورد شرایط پیچیده و مبهم زن جوان و مرد همراهش شویم ولی اینكه آیا در مقام قضاوتگر هم ظاهر شویم یا نه، دیگر تصمیم خودمان است.
از نظر فنی و ساختاری «امروز» سر و شكلی هنرمندانه و استاندارد دارد. میركریمی هرگز از ساختار خوب فیلم هایش چشم‌پوشی نكرده و تمام تلاشش را برای روایت قصه در بستری خوش‌ساخت می كند. این روند تا جایی پیش می رود كه كارگردان حتی از لوكیشن های واقعی صرف نظر كرده و به ساخت دكور روی می آورد (در صورتی كه لوكیشن دلخواه را پیدا نكند). در فیلم «امروز» هم لوكیشن بیمارستان توسط طراح صحنه فیلم طراحی و ساخته شده است تا با فضای فیلم و سر و شكل بیمارستانی قدمت دار و دولتی هماهنگ باشد.
بازی ها، تدوین و فیلم‌برداری نیز مانند همه كارهای میركریمی مثال زدنی هستند. فیلم در لوكیشنی ثابت می گذرد؛ به شكلی كه بیش از هشتاد درصد از زمان فیلم در راهروها و اتاق های بیمارستان سپری می شود، اما دكوپاژ و میزانسن طراحی شده توسط كارگردان و فیلم‌برداری هومن بهمنش آنقدر خوب هستند كه مخاطب احساس خستگی نمی كند. همین‌طور چیدمان فیلم‌نامه و اوج و فرودهای دراماتیك قصه هم طوری طراحی شده اند كه فیلم با وجود داشتن قصه ای ساده از تك و تا نمی افتد و توان نگه داشتن مخاطب تا انتهای اثر را دارد.
شاید تنها اشكال آخرین فیلم میركریمی در مقام كارگردان این باشد كه وی تمام هم و غمش را بر سر پرورش قهرمان وارسته اش گذاشته و از پرداخت به سایر شخصیت ها غافل شده است. مثلا پرسنل بیمارستان گاهی در حد حضور هنرور هستند و حتی سوپروایزر بخش هم كه قرار بوده نقش پر رنگ تری داشته باشد، آن‌طور كه لازم به نظر می رسد معرفی نشده و مخاطب متوجه نمی شود چرا این كاراكتر تنها كسی است كه یونس را قضاوت نكرده و با پیش‌فرض‌های قبلی با وی سرگرم گفت‌وگو نمی شود. با این حال، فیلم «امروز» در كارنامه میركریمی اثری متفاوت و تامل‌برانگیز است كه تماشایش مخاطبان را در مورد تمامی قضاوت های گاه قاطعانه اما بی پشتوانه ای كه نسبت به اطرافیان شان دارد، دچار شك و دودلی می كند.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید