خبرگزاری هنر - آرتنا
تصویر برگزیده

رییس کانون تئاتر آزاد:

تنها تئاتر حرفه ای، تئاتر آزاد است

آرتنا: تنها تئاتر حرفه ای، تئاتر آزاد است زیرا مهارت های کافی برای کار دارد، برای هدف خود توانایی دارد، مخاطب هم دارد و زندگی خودش را از همین راه می گذراند یعنی اقتصاد و ارتزاقش از همین راه سپری می شود.

به گزارش خبرگزاری هنر «آرتنا»،برنامه "پرده آخر" با موضوع وضعیت تئاتر های آزاد و با حضور مجید جعفری نمایش نامه نویس، بازیگر و کارگردان و رییس کانون تئاتر آزاد، دکتر یدالله وفاداری مدرس دانشگاه و عضو شورای مرکزی نظارت و ارزشیابی اداره کل هنرهای نمایشی و مصطفی محمودی مدرس دانشگاه و عضو کانون ملی منتقدان تئاتر روانه آنتن شد.

مجید جعفری در خصوص وضعیت تئاتر در بخش خصوصی و دولتی اظهار داشت: ما تئاتری دولتی داشتیم و تئاتری هم در بخش خصوصی. بودجه و امکانات سخت افزاری و نرم افزاری تئاتر بخش خصوصی در بخش دولتی، در اختیار دولت و جمعی از هنرمندان جویای نام و گاها هنرجوی تئاتر قرار داده می شود.

وی افزود: با این افراد سالن و امکانات داده می شد ولی الان همه با وضعیتی ناگوار مواجه هستند زیرا شرایط تغییر نکرده است کلی روش ها عوض شده است، چون بودجه ای وجود ندارد. سی سال پیش تمام افرادی که در حرفه نمایش و تئاتر فعالیت می کردند نهایتا 1500 نفر بودند ولی الان 140 هزار نفر هستیم ولی امکانات همان میزان و مقدار است.

رییس کانون تئاتر آزاد با اشاره به عدم وجود امکانات متناسب اظهار داشت: همان کسانی که پیر امون کار بودند، به دلیل نبود فضای کار در این عرصه از فرهنگ و هنر به تلویزیون و سینما و جاهای دیگر رفتند و عده دیگری نیز پیر و از کار افتاده شدند. در حال حاضر تئاتر عرصه کسانی شده که جویای نام هستند تا از آن به عنوان سکوی پرتاب و پرش استفاده کنند تا به جاهای دیگر بروند و بعد از اینکه دو کار ارائه دادند، این حرفه را رها می کنند چون کار در تئاتر بسیار سخت است.

این کارگردان و نمایش نامه نویس تئاتر با انتقاد از کمبود سخت افزار در حوزه تئاتر بیان داشت: اگر تعداد کارگردان ها را بر تعداد سالن های تئاتر تقسیم کنیم، هر 15 سال یک بار، نوبت یکی از آنها می شود که این قطعا فقط یک شوخی است. متاسفانه این وضعیت را هم تئاتر حرفه ای می گذاریم! در حالی که به لحاظ اقتصادی و فرهنگی و ایجاد مهارت ها فقط شوخی است.

جعفری با بیان اینکه تئاتر دولتی آنقدر جدی تلقی نمی شود، گفت: بنابراین آنهایی که دغدغه دارند و به این کار علاقه مند هستند، مجبورند از راه های دیگر وارد شوند و آن، راه های آزاد است از جمله اینکه سالن را خودشان فراهم کنند و خودشان بودجه و نیرو ایجاد کنند و همه کارها در اختیار خودشان است.

در ادامه دکتر یدالله وفاداری با تایید سخنان جعفری اظهار داشت: کسانی که آزادانه فعالیت می کنند، نام تئاتر آزاد را برای خود انتخاب کردند.

جعفری ادامه داد: در همه رسانه ها از دو واژه تئاتر آزاد و حرفه ای استفاده می کنند و بنده می خواهم بدانم، تئاتر حرفه ای کدام است؟ آیا تئاتر دولتی، حرفه ای خطاب می شود؟ به هیچ عنوان اینها تئاتر حرفه ای نیستند و تنها تئاتر حرفه ای، تئاتر آزاد است زیرا مهارت های کافی برای کار دارد، برای هدف خود توانایی دارد، مخاطب هم دارد و زندگی خودش را از همین راه می گذراند یعنی اقتصاد و ارتزاقش از همین راه سپری می شود.

رییس کانون تئاتر آزاد به بیان مفهوم حرفه ای پرداخت و گفت: وقتی زندگی تان را از طریقی تامین می کنید و مهارت کافی دارید و همچنین برای ایجاد شرایطی که بتوانید ارتزاق کنید، فعالیت کنید، می توان عنوان حرفه ای را برای شما در نظر گرفت. در حالی که در تئاترهای دولتی در بهترین حالت دو ماه روی نمایش می رود و فقط روزی 20 الی 25 نفر مخاطب آن است و این یعنی به لحاظ اقتصادی توجیه ندارد.

وی با بیان اینکه وقتی هر دو الی سه سال یک بار نمایشی اجرا می کنید، مهارت زیادی کسب نمی کنید، تصریح کرد: چه بخواهیم و چه نخواهیم، جامعه رشد می کند و همچنین مردم هم رشد می کنند و به سمت جلو حرکت می کنند هر چند الزاما به سمت مسیر صحیح حرکت نکنند. هنرمندی که دو سال پیش نمایشی را اجرا کرده است، الان دیگر نمی تواند همان محتوا را ارائه کند زیرا به روز نیست.

جعفری خاطرنشان شد: هر آنچه می گویم برای اثبات این موضوع است که این تئاتر حرفه ای نیست. ای کاش این تئاتر هم حرفه ای شود و اصلا اشکال ندارد که دولت حمایت هم نکند و بسیار هم خوب است.

وی با اشاره به دیگر کشورها و جایگاه ارزشمند تئاتر در آنها گفت: تئاتر یکی از برجسته ترین اشکال هنرهای نمایشی است زیرا محل تعلیم و تعلم و تاثیر و تاثر است و اینجا است که هنرپیشه تقویت می شود تا بتواند آنتن تلویزیون را پر کند و یا پایه گذار سینمای درخشان باشد. ما از راه آن وارد نمی شویم و اگر این کار را بکنیم، حرفی برای گفتن نداریم.

وی ادامه داد: متاسفانه هر جا سخن از فرهنگ است، آدم هایی را انتخاب می کنیم که گویا جای دیگری برای آنها نداشته ایم و افرادی با توانایی کافی را در فرهنگ قرار می دهیم.

وفاداری اظهار داشت: آن مجری و نویسنده  و گروه اجرا ارتزاقشان از طریق کار در عرصه تئاترمی گذرد، کار حرفه ای می کنند ولی کسی که گهگاه کاری را انجام می دهد را نمی توان گفت دارد کار حرفه ای انجام می دهد.

عضو شورای مرکزی نظارت و ارزشیابی اداره کل هنرهای نمایشی در خصوص تئاتر آزاد گفت: واژه تئاتر آزاد هم افراد خودشان انتخاب کرده اند چون حمایت دولتی نداشته اند و در واقع کار غیر دولتی را آزاد نام گذاری کرده اند.

مصطفی محمودی با بیان اینکه بهتر است به جای واژه تئاتر آزاد، از تئاتر مستقل استفاده کرد، گفت: مجید جعفری که پرچم دار تئاتر آزاد بوده است، تا چه میزان توانست این مسئله را به سایر گروه ها تسری بدهد؟ در این سال ها آقای جعفری سینما قیام را تبدیل به سالن تئاتر مستقل کرده است و هم کار جدی برگزار می شود و هم آزاد ولی این تناسب بین اجراها اصلا منطقی نیست.

وی افزود: اگر روزی جعفری به عنوان پرچم دار و کارگردان،  بخواهد کارهای جدی را کنار بگذارد، شک نکنید، اساسا نمی توانیم در تئاتر مستقل کار جدی ببینیم. در خیلی از سالن های سینما قصد دارند نمایش اجرا کنند؛ آن هم یک سانس آخر شب را برای این کار در نظر می گیرند!

عضو کانون ملی منتقدان تئاتر به وظیفه صنف تئاتر آزاد اشاره کرد و گفت: کیفیت را در دو سه سال اخیر در کارهای مستقل، افت پیدا کرده است و حتی خودم از دیالوگ ها و حرکاتی که اجرا می شود خجالت می کشم و گاهی فکر می کنم چرا اداره نظارت و ارزشیابی در تئاتر دولتی یا تئاتر جدی نظارت سختگیرانه ای را می کند ولی در تئاتر مستقل این اتفاق نمی افتد و سهل است.

این استاد دانشگاه افزود: از طرف دیگر سپردن امور به صنوف، حرکتی از سوی دولت به بخش خصوصی و اصل 144 قانون اساسی است اما چالشی که وجود دارد این است که آیا همه صنوف به بلوغ کافی و کامل رسیدند که بتوانند بیایند کار بخش دولتی را انجام بدهند؟

قابل ذکر است، برنامه "پرده آخر" روزهای جمعه ساعت 18 از رادیو گفت‌وگو به روی آنتن می رود.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید