ماه رمضان
تصویر برگزیده

بزرگداشت استاد داوود رشیدی

مرد پُرکارِ عرصه درام

آرتنا: داوود رشیدی متولد تهران است؛ به سال ۱۳۱۲ .

zoom
مرد پُرکارِ عرصه درام

به گزارش خبرگزاری هنر «آرتنا»،گیریم که  خاندان  پدری اش (حایری مازندرانی(   اصالت بابلی دارد و به علامه ابن الشیخ حائری از روحانیون مشروطه خواه و آیت‌الله زین العابدین حائری مازندرانی از مراجع تقلید عصر قاجار باز میگردد.

پدر او دیپلمات است و او را با خود به ترکیه و سپس  به پاریس میبرد.چنین است که او تحصیلات متوسطه اش را  در ازمیر و پاریس به پایان میرساند و پس از آن نیز در سوییس به   دانشگاه میرود.  در کنسرواتورای ژنو  کارگردانی و بازیگری تئاتر می آموزد  و البته   دوره کارشناسی حقوق سیاسی را نیز پشت سر میگذارد.

در ژنو ضمن تحصیل فعالانه بازی و کارگردانی تئاتر را تجربه میکند.

کارگردانی و بازی در نمایش های"بریتانیکوس" (نوشته"ژان راسین) به سال 1959میلادی؛"مرید شیطان"نوشته"برنارد شاو" (1958 )از جمله این آثار است که به زبان فرانسوی  اجرا میشوند.

او همچنین در  نمایشهای دیگر کارگردانان فرانسوی نیز بازی  میکند. 
بازی در نمایش های کلاسیکی چون "آنتیگون"،"الکترا" و"مگس‌ها" (هر سه به کارگردانی"ژان وارژا") که به شیوه یونان باستان در فضای روباز اجرا میشوند ، برای  او تجربیات ارزشمندی به همراه دارند.  

در  سوییس او به مدت چهارسال به  استخدام  تئاتر کاروژ به مدیریت   "فرانسوا سیمون" در می آید  و با این گروه در آثاری  همچون "کاپیتان قراگز"،"شاه داود"،"پیروزی در شیکاگو"و"ایوانف" (به کارگردانی " سیمون")  و نمایشهای"یک نوکر و دو ارباب" و"ریچارد سوم"( به کارگردانی"فیلیپ مانتا")به ایفای نقش می پردازد.

گرچه رودررو شدن او با تئاتر از همان کودکی  آغاز می شود. یعنی زمانی که او در هفت سالگی به عبدالحسین نوشین معرفی شد.

در هر حال او  در سال ۱۳۴۳ به تهران بازمی گردد و در اداره تئاتر آن زمان (وابسته به وزارت فرهنگ و هنر) استخدام میشود.

این زمان، زمان شکل گیری گروه های مختلف و با سیاقهای متنوع تئاتری است.او نیز گروه تئاتر امروز را پایه‌گذاری میکند. با همراهی کسانی چون  پرویز فنی زاده، داریوش فرهنگ، مهدی هاشمی، فهیمه راستکار، سیاوش طهمورث، مرضیه برومند  و سوسن تسلیمی.

در این سالها نمایشهای زیادی را روی صحنه میبرد.از جمله نمایش های"می‌خواهید با من بازی کنید؟"(نوشته"مارسل آشار"؛ در تالار اداره هنرهای دراماتیک؛ در سال1342 و تئاتر کسری؛ در سال بعد)؛"کاپیتان قراگز"(نوشته"لوئی گویس"؛ در تالار فرهنگ و تئاتر نصر؛  در سال 1343)؛ "معجزه در آلاباما"نوشته"مل گیبسون در سال 1343 در تئاتر کسری )و نمایش"اوژنی گرانده"(نوشته"بالزاک"؛ در تئاتر کسری در سال ) ١٣۴٣ .او در این نمایشها خود نیز به ایفای نقش می پردازد.
رشیدی در سال١٣۴٧ در  تالار انجمن ایران و آمریکا  و نیز همان سال در شیراز نمایش"در انتظار گودو" بکت را روی صحنه میبرد که به گفته اهل نظر از ماندگارترین اجراهای این نمایشنامه بزرگ در ایران به حساب می  آید.

او همچنین به سراغ نمایشنامه نویسان ایرانی  می آید و آثاری از آنان را اجرا میکند."دیکته و زاویه"،"وای بر مغلوب"و "پرواربندان" (هر سه نوشته"غلامحسین ساعدی" را در   تالار سنگلج  اجرا میکند  و در ادامه به  شهرستان‌ها می بَرَد.همچنین  نمایش"حسن کچل"او (نوشته"علی حاتمی"در تالار سنگلج در سال١٣۴٨ ) کارگردانی و بازی به یاد ماندنی ای را به همراه دارد.

   سال ۱۳۵۲ از اداره تئاتر به تلویزیون میرود و مدیر  گروه «نمایش‌ها و سرگرمی‌ها»ی  آن میشود.

 او پیش از آن و از سال ۱۳۵۰ با فیلم «فرار از تله» وارد عرصه بازیگری سینما شده بود.  اما  بازی و کارگردانی هایش در تئاتر همچنان ادامه می یابد.

بازی در نمایش"سیب سرخ می‌دمد"(نوشته"اودی برتی" و به کارگردانی"پری صابری" در تهران و شهرستان‌ها)؛کارگردانی نمایش"یک نوکر و دو ارباب"(نوشته"گلدونی" در جشنواره فرهنگ وهنر)کارگردانی و بازی در نمایش"آنتیگون"(نوشته"ژان آنوی"؛ در تئاترشهرو کارگردانی و بازی در نمایش"پوست یک میوه روی درختی"(نوشته"ویکتومیم" در تئاترشهر) از جمله دیگر آثار نمایشی اوست.

در سالهای این سوی  انقلاب اسلامی،داود رشیدی آثار جدیدی را بر اساس تجربیات خود عرضه میکند.

کارگردانی و بازی در نمایش"پیروزی در شیکاگو" و "ریچارد  سوم" در سالن اصلی تئاترشهر و  "هنر"(نوشته"یاسمینا رضا" ،در چهارسو) از جمله این هنرنمایی ها هستند.

همزمان در آثار برخی  کارگردانان دیگر نیز بازی میکند. از جمله نمایش"اسب‌ها"( به کارگردانی"محمد رحمانیان"در تالار اصلی تئاترشهر ) ، "آوازه‌خوان طاس"(به کارگردانی"فرخ غفاری" به   زبان فرانسه)؛ " تئاتر بی‌حیوان" (به کارگردانی محمود عزیزی؛ تهران در تالار چهارسو)و نمایش"زمین مقدس" (به  کارگردانی ایوب آقاخانی در تالار قشقایی).

در ادامه او به ترجمه برخی  آثار شاخص ادبیات نمایشی می پردازد. آثاری چون "کاپیتان قراگز"(با همکاری"جلال ستاری)؛"بازی کشتار" و"معجزه در آلابالا "(با همکاری"حسین‌علی طباطبایی).پس از ترجمه نیز این آثار را کارگردانی میکند.

داود رشیدی همچنین کارگردانی چند  تله تئاتر را نیز برعهده می گیرد .نمایشهایی  چون "باجه"(ژان تاردیو)،"عشق‌های دن پرلین با بلیز در باغچه‌اش"(فدریکو گارسیالورکا)،"کفاشه پرجوش و خروش"(ساشا گیتری)و "فرانسواز"(ساشا گیتری) . 

خارج از صحنه او تجربیات بازیگری خود را در تلویزیون و سینما نیز ارایه میکند.بازی در  سریال های تلویزیونی  چون "گرگها"(داود میرباقری"هزاردستان"(علی حاتمی)"امام علی(ع)"(داود میرباقری)،
"گل پامچال"(علی طالبی) و "تنهاترین سردار "(مهدی فخیم‌زاده)، فرصتی فراهم می آورند که داود رشیدی قدرت بازیگری خود را با ایفای نقشهای ماندگار به اثبات برساند. 

در سینما نیز بسیار  بازی میکند.از "فرار از تله"(جلال مقدم) و "آقای هیروگلیف"(علی عرفان) گرفته تا "شیلات"(رضا میرلوحی) و از "گل‌های داودی"(رسول صدرعاملی) و "هیولای درون"(خسرو سینایی تا "کمال‌الملک"(علی حاتمی)و بسیاری  فیلمهای دیگر.

داود رشیدی  تجربیات خود را در قالب تهیه کنندگی فیلم نیز در اختیار دیگران قرار میدهد. در فیلمهایی چون  "الو، الو من جوجه‌ام" (مرضیه برومند،"بازی‌های پنهان" (کریم هاتفی‌نیا)،"قطعه ناتمام"(مازیار میری) و "امتحان" (ناصر رفایی) .

  داود رشیدی همچنین  با اعتقاد به فعالیتهای صنفی در هیات مدیره خانه سینما  و انجمن بازیگران سینمای ایران حضور فعالی داشته است.    

*** داود رشیدی ، مرد پُرکارِ عرصه درام است. تصویری که از او در خاطر مردم ایران است، تصویر مردی است که بخشی از بهترین خاطرات هنری‌شان با بازی و کارگردانی او به دست آمده است.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید