تصویر برگزیده

گروه خانواده و فرهنگ شبکه دو؛

«بی‌مرز؛ با حجاب» به روایت کارگردان آن

آرتنا: درست است که نام برنامه «بی‌مرز؛ با حجاب» است، اما منظور ما صرفاً حجاب ظاهری نیست، بلکه حجابی است که مانع انجام خطای اجتماعی یا گناه در محضر خدا می‌شود

به گزارش «آرتنا»،کارگردان مستند «بی مرز؛ با حجاب» گفت: برنامه ما مستند روایی – ترکیبی است؛ یعنی در آن تصاویر شهری و خیابانی داریم و از تصاویر معرف برای نشان‌دادن لوکیشن یا کشوری که رفته‌ایم، استفاده کرده‌ایم. به عبارت دیگر، ابتدا فضاهای اجتماعی را نشان می‌دهیم تا مخاطب متوجه شود که سوژه‌های ما در چه فضایی زندگی می‌کنند.

شیدا نیکو روین؛ کارگردان مستند «بی مرز؛با حجاب»در رابطه با هدف از ساخت این مستند گفت: هدف ما نمایش تلاش زنان و خانواده‌ها برای زیست سالم بود. البته، مهمانان ما فقط زنان نبودند، بلکه پسران جوان نیز در این برنامه حضور داشتند. ما می‌خواستیم نشان دهیم که این دوستان در اقصا نقاط دنیا چه تلاشی برای داشتن یک زیست سالم و خداپسندانه انجام می‌دهند؛ زیرا این افراد متحول شده‌اند، به خدا و پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم و اهل‌بیت علیهم‌السلام روآورده‌اند، زندگی آن‌ها سالم‌تر شده و به آرامش رسیده‌اند. از این جهت، مشخصاً مسئله حجاب در برنامه پررنگ شده است.

او افزود: درست است که نام برنامه «بی‌مرز؛ با حجاب» است، اما منظور ما صرفاً حجاب ظاهری نیست، بلکه حجابی است که مانع انجام خطای اجتماعی یا گناه در محضر خدا می‌شود؛ یعنی اگر آدم بخواهد این‌گونه باشد، دیگر مرز نمی‌شناسد و هر کجا که باشد، باید این حجاب را مراعات کند.

مقایسه مطالبات زن ایرانی و زن مسلمان خارج از کشور
این کارگردان بیان داشت: برنامه ما مستند روایی – ترکیبی است؛ یعنی در آن تصاویر شهری و خیابانی داریم و از تصاویر معرف برای نشان‌دادن لوکیشن یا کشوری که رفته‌ایم، استفاده کرده‌ایم. به عبارت دیگر، ابتدا فضاهای اجتماعی را نشان می‌دهیم تا مخاطب متوجه شود که سوژه‌های ما در چه فضایی زندگی می‌کنند. به همین دلیل کار ما مصاحبه‌محور نیست و سعی می‌کنیم فضا را تلطیف کنیم تا موضوع از حالت بحث خشک نظری درباره فلسفه حجاب و عفاف و مباحث خانواده، خارج شود و برای مخاطب ملموس‌تر باشد. موضوعاتی درباره مسئله زنان، اشتغال، خانواده، ازدواج، جمعیت و... نیز در قالب نریشن مطرح می‌شوند؛ یعنی در این مستند مقایسه‌ای بین مطالبات زن ایرانی و زن مسلمان خارج از کشور صورت گرفته است و نشان داده می‌شود که برخی از اوقات این مطالبات تفاوت زیادی با هم دارند.

سفر به 7 کشور برای تهیه مستند
نیکوروین با بیان این‌که برای تهیه این برنامه به 12 شهر 7 کشور امارات، سوئد، تونس، ترکیه، آلمان، فرانسه و آمریکا سفر داشتیم، اظهار داشت: تیم ما متشکل از دو خانم، یعنی من و تصویربردارم بود که به این کشورها سفر کردیم. من در قالب NGO میثاق زندگی که مدیرعامل آن هستم، اما برای سازمان صداوسیما سفر کردم. به‌عنوان مدیرعامل این NGO که قبلاً و برای کارهای دیگر بیش از 60 سفر خارجی داشته‌ام، طبیعتاً دستم بازتر از افرادی بود که در حوزه بین‌الملل کار نکرده‌اند. در این سفرها دوستان متعددی در اروپا، آمریکا، آفریقا و... پیدا کرده‌ام که این ارتباطات به من در انجام کارها کمک کردند.

او با اشاره به تدارکاتی که برای تهیه این برنامه انجام شده است، عنوان داشت: برای پایین‌آوردن مخارج، هماهنگی‌های ما قبل از سفر انجام می‌شد. به‌طوری‌که مثلاً وقتی وارد تونس می‌شدیم، می‌دانستیم که فلان روز، صبح و عصر با کدام افراد مصاحبه داریم. یعنی دقیقاً کنداکتور ضبط برنامه ما مشخص بود و این باعث می‌شد هم از فرصت خود به خوبی استفاده کنیم و هم در هزینه‌ها صرفه‌جویی نماییم.

توجه به نقش بسترهای سیاسی در هدایت دینی مردم
این کارگردان در رابطه با ویژگی‌های سوژه‌های برنامه گفت: سوژه‌های برنامه افراد مسلمان متحول‌شده یا افراد تازه‌مسلمان بودند که این مسئله در کشورهای مختلف، متفاوت بود. مثلاً در ترکیه یا تونس غالب افراد مسلمان هستند؛ فقط تحولاتی در زندگی آن‌ها به‌وجود آمده و طرح آن حکایت‌هایی که پشت آن تحولات وجود دارد و اثرگذار است، برای من مهم بود، اما در کشورهایی مانند فرانسه و آلمان اکثراً غیرمسلمان بودند و تازه مسلمان شدند که حکایت آن‌ها در مورد چگونگی مسلمان‌شدن‌شان بود. مثلاً آنجلا که خانمی آلمانی بود می‌گفت وقتی دیوار برلین فروریخت و از برلین شرقی به برلین غربی رفتیم، برای اولین‌بار چشم‌مان به مسجد افتاد یا شرایطی برای او پیش آمد که برای اولین‌بار قرآن را ببیند. من در این مواقع سعی کردم در خصوص نقش بسترهای سیاسی در هدایت دینی مردم حرف بزنم و در نریشن‌ها روی این موضوع تأکید کردم. این نریشن‌ها می‌خواهند به مخاطب خط بدهند که آن نخ تسبیحی که من به دنبال آن هستم، چیست. به نظر من هر فروپاشی، انقلاب یا جنبش سیاسی بد نیست، بلکه ممکن است با برخی از تحولات سیاسی، افراد به یک‌سری از حقایق دست پیدا ‌کنند و در این فرآیند تحولات جدی برای آن‌ها به‌وجود بیاید.

اخلاق‌محوری و تدین سوژه‌ها برایم مهم بود
نیکوروین خاطرنشان کرد: نکته‌ای که برای من اهمیت داشت این بود که این افراد آدم‌های متدین و متشرعی باشند و در بین خانواده، دوستان و آشنایانشان به اخلاق‌محوری و تدین شهرت داشته باشند. حتی گاهی افرادی به من معرفی شدند که از رفتار اجتماعی آن فرد احساس کردم فرد چندان مناسبی نیست و با او کار نکردم. چون بالاخره من یک مسئولیت شرعی دارم و نمی‌توانم افراد را بیهوده بزرگ کنم.

او افزود: سوژه‌های این مستند گاهی شخصیت‌های حقیقی و گاهی شخصیت‌های حقوقی بودند. مثلاً نماینده مجلس یکی از کشورها مهمان ما بود و ما به منزل او رفتیم و در آن‌جا دیگر نمی‌توانستیم شخصیت حقیقی او را از شخصیت حقوقی‌اش جدا کنیم. این مسئله برایم مهم بود که این افراد به کدام حزب و جریان سیاسی تعلق دارند. البته، جریانات سیاسی داخل کشورها را نمی‌شناسم، اما همین اندازه که می‌دانستم او آدم خوش‌چهره‌ای است و محبوبیت مردمی دارد، برای من کفایت می‌کرد که اول با او گپ بزنم و ببینم قابلیت در او وجود دارد یا خیر و بعد مصاحبه کنم.

این کارگردان با ارایه توضیحاتی در خصوص استفاده از نام کوچک او توسط مهمان‌های برنامه بیان داشت: در فرهنگ دینی ما معمولاً یکدیگر را به اسم کوچک صدا نمی‌کنیم، بلکه با نام‌خانوادگی یکدیگر را مورد خطاب قرار می‌دهیم. گاهی متأسفانه مخاطبین در جریان نیستند که مثلاً ممکن است کسی نام‌خانوادگی زیبایی داشته باشد، اما در کشور دیگری این نام فحش تلقی شود. نام‌خانوادگی من در برخی از کشورهای عربی معنی خوبی ندارد و به همین دلیل چون کار ما با تونس شروع شد، همه مرا به نام شیدا خطاب کردند.

نیکوروین در پایان گفت: مستند بی‌مرز؛ با حجاب، کاری از گروه خانواده و فرهنگ شبکه دو است و من در این‌جا لازم می‌دانم از حمایت‌های ویژه آقای پورمحمدی؛ معاون محترم سیما، مهندس جعفری‌جلوه؛ مدیر شبکه، خانم دکتر جلالی؛ مدیر گروه معارف و همچنین خانم طاهره شعبانیان تصویربردارم که این کار را با هم به انجام رساندیم، تشکر کنم. اداره کل ایرانیان سازمان فرهنگ و ارتباطات و دکتر دیوسالار نیز حمایت‌های خوبی از ما داشتند. البته، انتظار بیشتری داشتیم از نمایندگی‌ها، رایزنی‌های فرهنگی، مساجد و نمایندگان ولی‌فقیه که اکثر آن‌ها هیچ کمکی به ما نکردند، علی‌رغم این‌که به آن‌ها توصیه هم شده بود، اما خود اهل‌بیت علیهم‌السلام به ما کمک کردند.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید