تصویر برگزیده

از سوی دفتر نشر معارف

کتاب «زن در قرآن» منتشر شد

آرتنا: کتاب «زن در قرآن» به قلم هاله حسینی‌ اکبرنژاد و زهرا شوشتری به مباحث مرتبط با زن پرداخته که توسط دفتر نشر معارف منتشر شده است.

به گزارش «آرتنا»،کتاب «زن در قرآن» نوشته دکتر هاله حسینی‌ اکبرنژاد و زهرا شوشتری از سوی دفتر نشر معارف و پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی منتشر شده است.

«زن در قرآن» عنوان یکی از دروس رشته مطالعات زنان در مقطع کارشناسی ارشد است که متأسفانه تاکنون فاقد منبع درسی بوده است. نکته قابل توجه این‌که ورود آثار علمی و دیدگاه‌‌های اندیشمندان خصوصاً در حوزه معارف اسلامی، به کندی در متون درسی دانشگاهی جای می‌گیرد.

با عنایت به این خلأ، نگارش منبعی که با نگاهی جامع، دیدگاه مفسرین معاصر قرآن کریم را گردآوری کرده باشد، به عنوان یک ضرورت مورد توجه قرار گرفت که ماحصل آن، پژوهش حاضر است. منابع این کتاب، در وهله نخست تفاسیر اصلی و مهمی است که به زبان فارسی نگارش یافته و یا ترجمه شده‌اند که مشتمل بر تفاسیر المیزان، تسنیم، نمونه، مخزن‌العرفان و نور است و در گام بعد به آثار اندیشمندان و محقیقن علوم اسلامی اعم از کتب و مقالات مراجعه گردیده است.

کتاب «زن در قرآن» مشتمل بر پنج فصل است: در فصل اول کتاب ذیل عنوان اصول کلی قرآن پیرامون زن و مرد، نویسنده به کلیاتی در رابطه با خلقت زن و مرد پرداخته است که ناظر بر یکسان‌ بودن حقیقتی است که زن و مرد از آن خلق شده‌اند؛ در عین این‌که از تفاوت‌های جسمی و روانی برخوردارند. بر این اساس، پاداش عمل زن و مرد، برابر است و آن‌ها دارای کمالات معنوی و ارزشمندی مشترک هستند. از سوی دیگر، در یک سلسله انحرافات اعتقادی و اخلاقی نیز مشترک‌اند.

این فصل شامل پنج گفتار در مورد خلقت زن و مرد از حقیقتی واحد، پاداش مساوی عمل زن و مرد (نفی تأثیر جنسیت در کسب کمال ‌های حقیقی و برخی ویژگی‌های ستودنی زن)، کمالات معنوی مشترک زن و مرد، انحرافات اعتقادی و اخلاقی مشترک زن و مرد و برخی موارد اختصاصی زنان است.

عنوان فصل دوم، بررسی رویکرد تشریع به زن و مرد در خانواده است. در این فصل، رویکرد قرآن کریم به ازدواج و تشکیل خانواده و نیز به جایگاه زن در این نهاد بنیادین اجتماعی پرداخته خواهد شد. از آیات قرآن برداشت می‌شود که منشأ پیوند ازدواج، نیاز زن و مرد به سکون و آرامش، انس و مودت و میل به تولید نسل است و البته جایگاه زنان در این رابطه، بسیار مهم و تعیین‌ کننده به ‌شمار می‌آید. همچنین لازمه تشکیل یک خانواده سالم و کارآمد، انتخاب همسر با لحاظ معیارهای قرآنی ناظر بر همسران شایسته است که ایمان و اعتقاد دینی، کفویت، لغو ملاک‌های جاهلی و ارزش ‌های طبقاتی در زمره نکات مهم است. علاوه بر این، اصول حاکم بر خانواده، احکام ناظر بر ازدواج و روابط ناشی از آن، برخی مسایل حقوقی خانواده مانند قوامیت، نشوز و... از دیگر مباحث مرتبط است.

چهارده گفتار این فصل شامل مواردی چون ازدواج، مبنای تشکیل خانواده در قرآن، منشأ و مبانی ازدواج، جایگاه زنان در تولید و حفظ نسل از منظر قرآن، معیارهای انتخاب همسر، موراد حرمت ازدواج، اهمیت نسب در اسلام و تنظیم آن، زنان و اصول حاکم بر خانواد از منظر قرآن، ریاست خانواده، مفهوم قوامیت مرد و قلمروی آن، رفتار با اعضای خانواده، تعدّد زوجات، ازدواج موقت، مهریه، نفقه و طلاق است.

بررسی رویکرد تشریع به زن و مرد در اجتماع، عنوان فصل سوم کتاب است. در این فصل نویسنده بر این امر تأکید دارد که علی‌رغم تصریح آیات قرآن کریم مبنی بر خلقت زن و مرد از یک حقیقت واحد و اشتراک آن‌ها در گوهر انسانیت، تفاوت‌هایی در برخی جنبه‌‌ها میان آموزه‌های اسلامی ناظر بر زنان و مردان مطرح است که در این فصل بررسی می‌شود. این فصل نیز شامل گفتارهایی تحت عناوین، استقلال اقتصادی زنان، هجرت و بیعت، ارث، قصاص  و شهادت زنان است.

حجاب و عفاف عنوان فصل چهارم «زن در قرآن» است. نویسنده در مقدمه این فصل بر این نکته تأکید دارد که از جمله تعالیم مورد تأکید در اسلام، رعایت عفت است که هم زنان و هم مردان را شامل می‌شود و البته تا حدودی در مورد زنان متفاوت است. حجاب و پوشش زنان از جمله موضوعات مهمی است که در دنیای امروز از سوی زنان در جوامع مختلف، دولت‌ها، جریانات سیاسی و اجتماعی و نیز اندیشمندان بسیار مورد توجه عملی و علمی قرار گرفته است. این واکنش‌ها در این مرحله تاریخی ناشی از گرایش شدید زنان مسلمان در سطح جهان به رعایت پوشش با ضوابط شرعی و فقهی است؛ از این ‌رو پوشش، نشان‌دهنده خیزش عمومی و جهانی به سوی بازگشت به معارف دینی است؛ لذا در این فصل مسئله حجاب در 6 گفتار؛ دستور عمومی قرآن به رعایت عفاف و حجاب، منع زینت، حدود پوشش زنان، نحوه راه رفتن و سخن ‌گرفتن زنان، فلسفه پوشش و حجاب و پاسخ به یک شبهه در مورد حجاب، مورد بررسی قرار می‌گیرد.

نویسندگان در فصل آخر کتاب به بررسی چهره‌ های ماندگار زنان در قرآن، از جمله، همسر حضرت ابراهیم (علیه‌السلام)، همسر حضرت ایوب(علیه‌السلام)، همسر حضرت زکریا (علیه ‌السلام) مادر حضرت یحیی (علیه ‌السلام)، همسر فرعون، دختران حضرت شعیب (علیه ‌السلام)، همسر حضرت موسی (علیه ‌السلام)، حضرت مریم (سلام ‌الله‌ علیها)، همسر عزیز مصر، ملکه سبا، حضرت زهرا (سلام ‌الله‌ علیها)، همسر حضرت نوح (علیه السلام)، همسر حضرت لوط (علیه‌السلام) و همسر ابولهب می‌پردازد.

خواندن این کتاب برای عموم مخاطبان، فعالان فرهنگی در حوزه زنان و خانواده و همچنین داوطلبان آزمون کارشناسی ارشد و دکتری مطالعات زنان به عنوان منبعی غنی در حوزه جایگاه زنان در قرآن، می‌تواند بسیار مفید بوده و همان‌طور که از مطالب کتاب برمی‌آید، اطلاعات جامع و کاملی را در این حوزه در اختیار مخاطبان قرار می‌دهد.

کتاب «زن در قرآن» در 424 صفحه، قطع رقعی، تیراژ 1000 نسخه و قیمت 15000 تومان از سوی دفتر نشر معارف و پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی منتشر شده است.

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید